Fiets

Het stimuleren van fietsen is geen doel op zich. Fietsen draagt bij aan doelstellingen op het gebied van duurzaamheid en gezondheid en heeft als randvoorwaarde dat het zo veilig mogelijk moet gebeuren. Het thema Fiets heeft relaties met tal van thema’s uit het KpVV-jaarprogramma. Denk aan voetganger, knooppunten, collectief vervoer en smart mobility.

De activiteiten van thema Fiets sluiten aan bij de Tour de Force (Nationale Agenda Fiets), het Stratisch Plan Verkeersveiligheid, het Innovatieprogramma Fietsparkeren en de Intentieverklaring Fietsdata.

Tour de Force
Op 20 juni 2019 is de Tweede Etappe van de Tour de Force ondertekend door de Nederlandse overheden en alle andere organisaties in het samenwerkingsverband. Deze Tweede Etappe houdt in dat Tour de Force de positieve aandacht voor de fiets gaat gebruiken om een schaalsprong Fiets te realiseren, om meer ruimte te maken voor de fiets als een vanzelfsprekende, aantrekkelijk en veilige manier van verplaatsen, sporten en recreëren. De Tour de Force onderscheidt hierbij een vijftal hoofdthema’s die de partners het meest helpen om gezamenlijk een sterke groei van het aantal fietskilometers te bewerkstelligen:
  • fiets in de stad
  • fiets in de keten
  • hoogwaardig fietsnetwerk
  • stimuleren fietsgebruik
  • kennis en data
Strategisch Plan Verkeersveiligheid
Naast de plannen vanuit Tour de Force geeft ook het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 een kader waarbij meerdere thema’s de veiligheid van fietsers betreft, zoals kwetsbare en onervaren verkeersdeelnemers.
Het KpVV-programma 2020 levert een belangrijke bijdrage aan kennis over fietsveiligheid voor verdere implementatie van het Strategisch Plan Verkeersveiligheid.
 
Innovatieprogramma Fietsparkeren
Vanuit het KpVV-budget heeft CROW-Fietsberaad een belangrijke bijdrage aan bij het ordenen, verzamelen en verspreiden van kennis vanuit het Innovatieprogramma Fietsparkeren. Dat is opgesteld in het kader van het Bestuursakkoord fietsparkeren bij stations. Hierin zijn negen actielijnen geformuleerd die de komende jaren richting moeten geven aan de activiteiten.
 
Intentieverklaring Fietsdata
Daarnaast is de Intentieverklaring Fietsdata ondertekend door onder andere CROW in het kader van Tour de Force. Fietsdata zijn relatief schaars en worden nog nauwelijks benut om fietsers te faciliteren en om beleid te monitoren. Het doel van de intentieverklaring is dat zowel consumenten als beleidsmakers meer kunnen profiteren van de mogelijkheden die data bieden. Hierbij is er een duidelijke koppeling met de Krachtenbundeling smart mobility.
 

Activiteiten vanuit het KpVV-programma

Het thema Fiets in het KpVV-programma 2020 staat geheel in het teken van de dynamische kennisagenda rond de vijf hoofdthema’s van de Tour de Force. Naast kennisontwikkeling gaat het om de uitwisseling en verspreiding van kennis rond een webbased community.
 
Voor het KpVV-programma gaat het om de volgende onderwerpen met bijbehorende kennisvragen die ook ieder hun relatie hebben met een of meerdere thema’s van Tour de Force. We kijken steeds naar de wisselwerking tussen infrastructuur en (gewenst) gedrag.
  • fietsveiligheid- en infrastructuur
  • fietsparkeren en deelfietsen
  • datacomponent fiets
 

Fietsveiligheid- en infrastructuur

De focus van dit thema gaat vooral over de inpassing van de groeiende fietsfamilie, het faciliteren van drukte en een toekomstbestendige en duurzame inrichting van de beschikbare ruimte. De belangrijkste kennisvragen zijn:
  • Hoe kunnen we gemeenten helpen bij de herverdeling van de openbare ruimte ten gunste van actieve mobiliteit, zoals lopen en fietsen? Welke (juridische) belemmeringen ervaren zij? Hoe verbeteren we de plan- en ontwerpprocessen ten gunste van actieve mobiliteit? Welke rol kunnen omgevingsplannen hierin spelen? Wat zijn de goede voorbeelden? Hoe ziet zo’n fiets- en voetgangersvriendelijke wijk eruit? Deze kennisvraag komt ook aan de orde bij het thema Voetgangers.
  • Hoe kunnen we beleidsmakers en ontwerpers helpen bij de aanpassing van de fietsinfrastructuur aan grotere fietsstromen in combinatie met de vergrijzing en de toename van diversiteit op de fietsinfra (micromobiliteit en voertuigen zoals steps en cargobikes)? Denk aan onderzoek naar de capaciteit van fietspaden en kruispunten, bij voorkeur in samenwerking met universiteiten.
  • Welke aanpassingen in de Wegenverkeerswet zijn wenselijk om enerzijds toekomstbestendig te kunnen anticiperen op nieuwe voertuigen en anderzijds wegbeheerders meer mogelijkheden te bieden om te sturen in gedrag (snelheid, plek op de weg)?
  • Hoe kunnen innovaties in de voertuigen en in de wegkantsystemen bijdragen aan het stimuleren en/of handhaven van het gewenste gedrag?
  • Hoe kunnen we decentrale overheden helpen bij de ontwikkeling en realisatie van duurzame fietsnetwerken? Hoe geven we circulair bouwen vorm, en hoe gaan we om met verschillende doelgroepen op de netwerken?
 
Fietsparkeren en deelfietsen
De kennisagenda voor fietsparkeren en deelfietsen vloeit voort uit het Innovatieprogramma Fietsparkeren van Tour de Force. Dit is wat we doen:
  • Gemeenten ondersteunen bij het moderniseren van de fietsparkeernormen, stimuleren van het gebruik in hun omgevingsplannen en bij afspraken met private ontwikkelaars.
  • Expliciete koppelingen formuleren zodat fietsgebruik een volwaardige plek in de omgevingsvisies krijgt.
  • Potentie van de fiets als voor- en natransport beter verkennen, breder dan faciliteiten bij (NS-)stations. Denk aan mobiliteitshubs, Park+Bike, fiets en (h)ov, en deelaanbod in dichtbebouwde gebieden.
  • Grootschalig en opschaalbaar experimenteren met het beter benutten van bestaande stallingsruimte.
  • Versterken en uitbreiden van fietsparkeren bij stations (en bij ov-knooppunten én in stedelijke centra) doorzetten en (op korte termijn) komen tot een meer structurele, evenredige en redelijke rolverdeling en financiering van fietsparkeren bij stations.
  • Aanreiken van kennis en kunde om het dienstenaanbod bij ov-knooppunten en transferia te versterken.
 
Belangrijkste thema’s en kennisvragen over fietsparkeren en deelfietsen die voortkomen uit een eigen inventarisatie van kennisvragen (werksessie op 19 juni 2019) zijn:
  • Deelfietsen: welke bijdrage kunnen deelfietsen leveren aan mobiliteitsvraagstukken en hoe voorkomen we dat deelfietsen de kwaliteit van de openbare ruimte aantasten?
  • Financiering: Hoe organiseren we de (structurele) financiering voor de bouw en exploitatie van fietsparkeervoorzieningen, zowel inpandig als op het maaiveld?
  • Ruimtelijke ordening- en parkeernormen: Welke bijdrage kunnen omgevingsplannen leveren aan de realisatie van mobiliteitshubs en fietsparkeervoorzieningen? Hoe stimuleren en inspireren we projectontwikkelaars, architecten en stedenbouwers?
  • Hubs algemeen: Welke soorten hubs zijn er? Waar pas je ze toe?
  • MaaS: Hoe maken we het parkeren en huren van fietsen MaaS-waardig?
 
Datacomponent fiets
CROW-Fietsberaad levert vanuit het KpVV-budget een bijdrage aan de uitvoering van de intentieverklaring Fietsdata. Het betreft met name de ontwikkeling van een uitwisselingsstandaard voor teldata (samen met de NDW) en de ontwikkeling van gedragen datastrategie voor fietsparkeren en deelfietsen. In 2020 willen we hierop voortborduren.
 
Op de kennisagenda fietsdata voor 2020 staat onder meer:
  • Het ontwikkelen van een datastandaard voor track-and-tracedata. Het ministerie van IenW heeft het voornemen in het kader van Talking Traffic/Talking Bikes op grote schaal fietstraces in te kopen. De standaard moet ervoor zorgen dat we met deze data zonder privacybezwaren kunnen voorzien in de kennisbehoefte van (decentrale) overheden.
  • Kennisuitwisseling over beleidstoepassing van data uit verschillende bronnen (link met risicogestuurd werken).
  • Uitvoering van de kansrijke acties die benoemd worden in de datastrategie fietsparkeren en deelfietsen. In deze strategie wordt een stip aan de horizon geschetst voor een viertal gebruikersgroepen: consumenten, exploitanten van fietsparkeervoorzieningen en huurfietsen, handhavers en beleidsmakers. Het ideaalplaatje voor de consument is bijvoorbeeld dat het parkeren en huren van fietsen integraal onderdeel is van mobility as a service (MaaS). De kansrijke acties moeten de komende jaren een vliegwiel op gang brengen, waarbij allerlei toepassingsmogelijkheden elkaar versterken. Voor de selectie van de kansrijke acties is gekeken naar de meerwaarde voor verschillende gebruikersgroepen en het huidige aanbod van slimme apparaten en interfaces. Het zwaartepunt voor de acties op de korte termijn ligt bij aanbieders/exploitanten enerzijds en instanties die verantwoordelijk zijn voor de collectieve data-infrastructuur anderzijds.

 

Fietsberaad.nl en themawebsites 

Eén van de communities die al jaren functioneert als klankbord voor de fietsactiviteiten in het KpVV-programma is de Programmaraad Fiets. Vanuit het programma begeleiden, voeden en ondersteunen we deze raad die vier á vijf keer per jaar bijeenkomt. Programmering van de fietsprojecten stemmen we ook af met de Programmaraad Fiets van CROW-Fietsberaad.

Platform Veilig Fietsen
Het Platform Veilig Fietsen is ontwikkeld vanuit Tour de Force. Eén van de doelstellingen van Tour de Force is het verminderen van het aantal fietsslachtoffers. Het Platform Veilig Fietsen draagt hieraan bij door actuele kennis over fietsveiligheid voor fietsveiligheidsprofessionals te bundelen.
 
Innovaties Fietsparkeren
De enorme populariteit van de fiets in Nederland is in de eerste plaats winst voor de volksgezondheid, de leefbaarheid en de bereikbaarheid. Het massale fietsgebruik stelt ons ook voor een aantal uitdagingen, niet in de laatste plaats op het gebied van fietsparkeren. Op tal van plekken werkt men aan innovaties in techniek en beleid om het fietsparkeren in goede banen te leiden. Het Innovatieprogramma Fietsparkeren zoekt de samenhang en verspreidt de opgedane kennis.
 
© Copyright 2020 Kennisplatform Verkeer en Vervoer - Privacy statement - Cookie statement - Disclaimer - Voorwaarden - Beheer door
Scroll naar boven